Close
BlueBlog
Ostrzenie noży

Jeśli twoje noże kuchenne pod wpływem zużycia nie są już tak ostre, jak kiedyś, możesz przywrócić ich skuteczność cięcia za pomocą odpowiednio dobranych narzędzi do ostrzenia i honowania noży.

Wszyscy potrzebujemy sprawnych noży kuchennych. Takich, które mogą kroić cebulę lub pomidora bez zsuwania się ze skóry i przecinać wzdłuż duże marchewki bez ryzyka utraty palców. Pamiętajmy, że każdy nóż, nawet ten najlepszy i najdroższy, kiedyś ulegnie stępieniu. Jeśli więc zauważyłeś, że ostrze Twojego noża nie spełnia swoich funkcji w zadowalającym stopniu, powinieneś kupić odpowiednią ostrzałkę do noża. Ważną rzeczą jest też prawidłowe przechowywanie i pielęgnacja noży kuchennych. Przy odrobinie wysiłku możesz nauczyć się, jak utrzymać noże w stanie tak ostrym jak brzytwa i ciąć lepiej, a przede wszystkim bezpieczniej.

Jak kupić odpowiednią ostrzałkę do noża?

Ostrzałki do noży występują w wielu formach i działają na wiele różnych sposobów. Marzy Ci się idealna ostrzałka do noży? Właściwy wybór zależy od rodzajów posiadanych noży kuchennych, tego, ile chcesz wydać, a także od czasu i wysiłku, jaki chcesz włożyć w utrzymanie noży w formie. Twój preferowany wybór może zależeć od tego, jak pewnie czujesz się w posługiwaniu się trudniejszymi metodami ostrzenia oraz jakie masz w tym temacie doświadczenie. Jednak pamiętaj: wszystkiego można się nauczyć!

Wybierając ostrzałkę do noży kuchennych należy kierować się przede wszystkim dołączoną do niej instrukcją, w której zawarte są informacje na temat możliwości użycia jej do ostrzenia konkretnych typów noży.

 

To trzeba wiedzieć!

Noże ceramiczne należy ostrzyć tylko i wyłącznie ostrzałkami diamentowymi.

 

Jaka jest różnica między honowaniem a ostrzeniem?

Przywrócenie zdolności idealnego cięcia noży jest w rzeczywistości wynikiem dwóch różnych działań: honowania i ostrzenia. Jednak proces, który będziesz wykonywać najczęściej, polega raczej na szlifowaniu niż na ostrzeniu. Szlifowanie ostrza to proces przywracania idealnie prostej krawędzi tnącej i nie musi to wcale oznaczać usuwania metalu; po prostu popycha ostrze z powrotem na miejsce. Ostrzenie jest czymś, co musisz zrobić tylko wtedy, gdy okaże się, że honowanie nie przywraca już odpowiedniej ostrości ostrzu.

Jakie są rodzaje ostrzałek do noży?

1.

Musaki lub pręty do ostrzenia

W najtańszej postaci pręt do ostrzenia jest po prostu grubo prążkowanym kawałkiem stali, który ostrzy nóż, ale także zrywa dużą część stali podczas tego procesu. Droższe pręty mogą być precyzyjnymi ceramicznymi lub diamentowymi narzędziami do honowania. Musak doskonale się sprawdza przy wyrównywaniu krawędzi ostrza i może również służyć jako podstawowe narzędzie do ostrzenia.

Jak używać musaka? Przytrzymaj koniec pręta na podstawie i bardzo ostrożnie pociągnij ostrze w dół pod kątem około 10 stopni. Zaleca się regularne podostrzanie noża po każdym dłuższym okresie cięcia, krojenia lub szatkowania. Warto pamiętać, że tradycyjne noże japońskie, które mają szlif jednostronny, powinno się ostrzyć wyłącznie na kamieniu ceramicznym. Natomiast diamentowy musak to jedna z najszybszych i najskuteczniejszych metod wyrównania krawędzi tnącej, nawet w nożach wykonanych z bardzo twardej stali.
global ceramiczny musak do noży
2.

Kamienie wodne

Wymagają wprawy i użycia odpowiedniej techniki ostrzenia, aby zarówno uniknąć uszkodzenia noży, jak i osiągnąć ostrą jak brzytwa, idealnie prostą krawędź ostrza. Zrozumiałe jest, że koszt i strach przed nieprawidłowym użyciem kamieni wodnych zniechęcają wielu ludzi, ale przy odrobinie wysiłku połączenie różnych gradacji kamienia wodnego może uratować nawet najbardziej uszkodzone ostrza i przywrócić najlepsze noże do ich pierwotnej świetności. Początkujący mogą zaopatrzyć się w specjalne nakładki na nóż (tzw. pomoce szlifierskie), które pozwalają na utrzymanie prawidłowego kąta ostrzenia noża.

Kamienie wodne to bez wątpienia najskuteczniejszy sposób otrzenia noży. Aby ich prawidłowo używać warto wiedzieć do czego służą różne gradiacje japońskich kamieni do ostrzenia:

  • Gradacje poniżej 300 – Naprawa krawędzi tnącej, usuwanie szczerb
  • Gradacje 300 do 500 – Wstępne ostrzenie
  • Gradacje 500 do 800 – Ostrzenie właściwe
  • Gradacje powyżej 800 – Wygładzanie krawędzi tnącej

kamień do ostrzenia nożyJak używać kamieni wodnych:

  • Przed użyciem kamienie należy namoczyć w wodzie ok 15 min. Kamień jest właściwie namoczony jeżeli po polaniu wodą ta nie wsiąka natychmiast a utrzymuje się na powierzchni kamienia
  • Ostrzyć nóż przesuwając po powierzchni kamienia „od siebie”
  • Prowadnica pomoże Ci utrzymać stały kąt ostrzenia.
  • Używaj całej powierzchni kamienia, aby uniknąć nierównomiernego ścierania
  • Co jakiś czas polewaj kamień wodą. Kamień musi być cały czas mokry.
  • Po skończonym ostrzeniu wyrównaj powierzchnię kamienia płytką diamentową lub kamieniem o dużo mniejszej gradacji.

Warto dodać, że na kamieniach wodnych z powodzeniem naostrzymy także tasaki, nożyczki, noże ząbkowane, a nawet dłuta.

3.

Rolkowe ostrzałki do noży

Najpopularniejsze ostrzałki, bardzo proste w użyciu. Zazwyczaj trzymane są jedną ręką na powierzchni blatu, podczas gdy drugą przeciągasz ostrze przez „V” utworzone przez dwie płytki ścierne. Ostrzałki mogą mieć jedną, dwie lub trzy pary płytek, aby zapewnić różne stopnie ścierania, zapewniając w ten sposób zarówno honowanie, jak i ostrzenie w razie potrzeby. Im więcej płytek, tym większa kontrola nad sposobem ostrzenia. Plusem jest to, że używając ostrzałek rolkowych prawie nie jest wymagana żadna technika. Tylko zbyt szorstkie traktowanie spowoduje uszkodzenie krawędzi noża.
ostrzałka rolkowa do noży
4.

Ostrzałki elektryczne

Po włączeniu obracają kamienie ostrzące, dzięki czemu po przeciągnięciu noża przez szczeliny ostrze jest ostrzone prosto i bez wysiłku. Większość elektrycznych ostrzałek ma prowadnice zapewniające uzyskanie idealnego kąta, co czyni je jeszcze bardziej popularnymi. Ale są drogie i dają mniej kontroli nad procesem ostrzenia niż ostrzałki ręczne.

 

A Wy jakich ostrzałek do noży używacie w kuchni? Jesteście z nich zadowoleni? A może stosujecie bardziej niekonwencjonalne sposoby na naostrzenie noża, np. na skórzanym pasku?

Zostaw komentarz

Your name
Your email address
Website URL
Comment

Nie masz prawa do kopiowania treści z tej strony.